The Meijer surname
Origin, meaning, history and distribution of the surname Meijer.
Quick answer: De achternaam Meijer is een Nederlandse beroepsnaam afgeleid van het Middelnederlandse 'meier', dat rentmeester, opzichter of pachter betekende. De naam gaat terug op het Latijnse maior via maior domus (hofmeester). Meijer behoort tot de tien meest voorkomende achternamen in Nederland en komt het sterkst voor in Noord-Holland en Zuid-Holland.
Oorsprong en betekenis
Meijer is een beroepsnaam die in de middeleeuwen werd gebruikt voor iemand die als rentmeester, opzichter of pachter optrad op een landgoed namens een edelman of kerkelijk instituut. De meier was verantwoordelijk voor het dagelijks beheer van de boerderij of het landgoed, het innen van pachtgelden en het houden van toezicht op de arbeiders. In sommige streken trad hij ook op als belastinginner namens de heer of de kroon.
Etymologisch is de naam verwant aan het moderne Nederlandse burgemeester en het Engelse mayor: beide gaan terug op hetzelfde Latijnse woord. In de Nederlandse volksmond kreeg het woord 'meier' later ook de betekenis van honderd gulden, omdat belastinginners dat bedrag doorgaans bij zich droegen.
Etymologie en taalkundige wortels
De naam Meijer stamt af van het Latijnse maior (de oudste, de voornaamste). Hieruit ontstonden twee Latijnse ambtstitels:
- maior domus: hofmeester, hoofd van het huishouden van een vorst
- maior villae: oudste of voorman van een dorp
Via het Middelhoogduits mei(g)er en het Middelnederlands meier bereikte de term de Lage Landen. De spelling varieert sterk per regio en tijdperk: in Nederland werd de schrijfwijze Meijer het gebruikelijkst, terwijl in Duitssprekende gebieden Meyer, Meier en Maier gangbaarder zijn. Al deze varianten delen dezelfde Latijnse stam.
Geschiedenis en vroegste vermeldingen
De vroegste schriftelijke vermeldingen van namen uit deze familie dateren uit de twaalfde eeuw. Zo is een Heinrich Meier uit Zürich al in 1172 gedocumenteerd. In Engelse bronnen duiken vergelijkbare namen op zoals William le Maier (Somerset, 1243) en Henry Meyer (Norfolk, 1275).
In de Nederlanden bleef de achternaam lange tijd een beroepsaanduiding die van vader op zoon overging, maar nog niet overal erfelijk was. Dat veranderde definitief met het Napoleontische decreet van 1811, dat alle inwoners van het Koninkrijk Holland verplichtte een vaste familienaam te laten registreren bij de burgerlijke stand. Families die al generaties lang als 'meier' bekend stonden, legden die naam officieel vast. Ook veel Joodse Nederlanders kozen bij die gelegenheid voor de naam Meijer, waardoor de naam in meerdere gemeenschappen sterk vertegenwoordigd raakte.
Geografische verspreiding
Meijer is verreweg het meest verspreid in Nederland. Volgens gegevens van Forebears draagt ongeveer 1 op de 424 Nederlanders deze achternaam. De naam is het sterkst geconcentreerd in:
- Noord-Holland (circa 20% van alle Meijer-dragers in Nederland)
- Zuid-Holland (circa 19%)
- Gelderland (circa 13%)
Buiten Nederland komt de naam voor in meer dan tachtig landen. In 2007 stond de combinatie Meijer en Meyer gezamenlijk op de tiende plaats van meest voorkomende achternamen in Nederland. Buiten Europa zijn dragers het meest te vinden in Zweden en de Verenigde Staten.
Varianten en spellingen
Door de eeuwen heen en over de taalgrens heen heeft de naam talloze spellingvarianten gekregen. De bekendste zijn:
- Meyer: de meest verspreide spelling in Duitsland en internationaal
- Meier: gangbaar in Zwitserland en delen van Duitsland
- Maier: kenmerkend voor Zuid-Duitsland en Oostenrijk
- Mair: dialectische variant, onder meer in Beieren en Tirol
- Meijers: Nederlandse variant met uitgang -s, als zelfstandige achternaam
- de Meijer / de Meyer: met lidwoord, vooral in België en het zuidelijke deel van Nederland
- Mijer: oudere Nederlandse schrijfwijze
Al deze vormen hebben dezelfde etymologische kern en verwijzen naar dezelfde historische beroepsgroep.
Bekende naamdragers
De achternaam Meijer is verbonden aan verschillende bekende Nederlanders:
- Ischa Meijer (1943-1995): journalist, televisie- en radiopresentator, schrijver en toneelschrijver. Hij werd beroemd om zijn indringende, diepgaande interviews.
- Bert (Egbert Willem) Meijer (geboren 1955 in Groningen): organisch chemicus en hoogleraar aan de Technische Universiteit Eindhoven. Hij is internationaal bekend om zijn baanbrekend onderzoek op het gebied van supramoleculaire chemie en supramoleculaire polymeren.
- Arnold Meijer (1905-1965): Nederlands politicus.
- Berthe Meijer (1938-2012): journaliste en schrijfster.
Common variants
- Meyer
- Meier
- Maier
- Mair
- Meijers
- de Meijer
- de Meyer
- Mijer
Turn the Meijer story into a keepsake
Create a personalised, decorative certificate of the Meijer surname with its own crest. Free preview, no account needed.
Create your free previewFrequently asked questions
Wat betekent de achternaam Meijer?
Meijer is een beroepsnaam uit de middeleeuwen. Een meier was een rentmeester, opzichter of pachter die namens een edelman of kerkelijk instituut een landgoed beheerde en pachtgelden inde. De naam gaat terug op het Latijnse maior, dat 'de voornaamste' of 'de oudste' betekent.
Wat is het verschil tussen Meijer en Meyer?
Meijer en Meyer hebben precies dezelfde oorsprong en betekenis: beide zijn afgeleid van het Latijnse maior via het Middelnederlandse en Middelhoogduitse meier. Het verschil is puur regionaal en historisch. In Nederland werd de spelling Meijer gangbaar, terwijl in Duitsland en bij internationale naamdragers Meyer de voorkeursspelling is.
Hoe veelvoorkomend is de achternaam Meijer in Nederland?
Meijer is een van de meest voorkomende achternamen in Nederland. Forebears schat het aantal dragers op ruim 39.000, wat neerkomt op ongeveer 1 op de 424 Nederlanders. Gecombineerd met de variant Meyer stond de naam in 2007 op de tiende plaats van meest voorkomende achternamen in Nederland.
Is Meijer een Joodse achternaam?
Meijer komt voor in zowel niet-Joodse als Joodse Nederlandse families. Bij het Napoleontische registratiedecreet van 1811 kozen veel Joodse Nederlanders voor gangbare beroepsnamen zoals Meijer. De naam heeft dus geen exclusief Joodse herkomst, maar is wel prominent aanwezig in de Nederlandse Joodse gemeenschap.